Kody prepaid w grach po 2027 roku: co zmienia unijne rozporządzenie AML

Za osiem miesięcy przestanie obowiązywać system, na którym od lat opiera się anonimowe doładowanie konta w grze kodem z kiosku. 10 lipca 2027 roku zacznie być stosowane rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1624, czyli AMLR. W odróżnieniu od dotychczasowych dyrektyw nie wymaga ono wdrożenia do polskiego prawa. Działa bezpośrednio i zastąpi w tym zakresie przepisy ustawy z 1 marca 2018 roku o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy.

Dla graczy, którzy płacą za przedmioty z rynków skinów CS2, przepustki i waluty w grach kodami paysafecard czy Neosurf, to zmiana ważniejsza, niż sugeruje jej techniczny charakter.

Jak jest dziś

Obecnie art. 38 polskiej ustawy AML, oparty na piątej dyrektywie unijnej, pozwala wydawcom pieniądza elektronicznego nie identyfikować klienta, jeśli instrument spełnia kilka warunków. Najważniejsze z nich to limit 150 euro środków przechowywanych na instrumencie oraz 50 euro w przypadku wykupu gotówki. Jeśli warunki są spełnione, wydawca sam stosuje wyłączenie, a klient płaci bez podawania danych.

Na tym mechanizmie opiera się model klasycznego vouchera: kod kupiony za gotówkę, wpisany w oknie płatności, bez pytania o nazwisko.

Co zmienia AMLR

Rozporządzenie zachowuje próg 150 euro, ale odwraca logikę. Zgodnie z art. 19 ust. 7 to nie wydawca, lecz organ nadzoru „może” zwolnić podmiot z obowiązku identyfikacji klienta, i to tylko przy wykazanym niskim ryzyku produktu. Wszystkie warunki muszą być spełnione jednocześnie:

• instrument nie może być doładowywany, a przechowywana kwota nie może przekraczać 150 euro,
• może służyć wyłącznie do zakupu towarów lub usług wydawcy albo w ramach sieci usługodawców,
• nie może być powiązany z rachunkiem płatniczym ani pozwalać na wymianę środków na gotówkę lub kryptoaktywa,
• wydawca musi monitorować transakcje na tyle, by wykrywać operacje nietypowe lub podejrzane.

W praktyce zwolnienie przestaje być domyślne. Każdy wydawca będzie musiał przekonać nadzór, że jego produkt mieści się w tych ramach, a nadzorcy zyskują swobodę, by tego zwolnienia nie udzielić. Nad spójnym stosowaniem przepisów w całej Unii będzie czuwał nowy urząd AMLA z siedzibą we Frankfurcie.

Problem szerokiej sieci akceptantów

Warunek dotyczący sieci usługodawców może okazać się dla rynku decydujący. Kody prepaid działają dziś w tysiącach serwisów: od sklepów z grami i platform streamingowych po usługi finansowe i hazardowe. Zestawienia kasyn online akceptujących Neosurf pokazują, jak daleko poza gaming sięga akceptacja jednego vouchera. Im szersza i bardziej zróżnicowana sieć, tym trudniej wykazać udowodnione niskie ryzyko, którego wymaga art. 19.

Wydawcy już teraz przesuwają ciężar na konta użytkowników, takie jak myPaysafe czy myNeosurf, w których tożsamość jest weryfikowana. Można się spodziewać, że do lipca 2027 roku ten kierunek się utrwali, a anonimowy kod stanie się produktem niszowym o niskich limitach.

Kogo to dotknie najbardziej

Dorosły gracz z kontem bankowym i BLIK-iem w telefonie odczuje zmianę w niewielkim stopniu. Inaczej wygląda sytuacja niepełnoletnich. Według raportu „Polish Gamers Kids” przygotowanego przez Webedię i Polish Gamers Observatory w 2022 roku niemal co trzecie dziecko w wieku od 9 do 15 lat kupiło dodatek lub dokonało mikropłatności w grze, a 22 proc. płaci za mikropłatności z kieszonkowego. Gotówka zamieniona na kod w sklepie była dla tej grupy jedną z niewielu dróg do płatności online bez karty rodzica.

Jeśli kody bez weryfikacji staną się rzadsze, zakupy niepełnoletnich w większym stopniu przejdą przez konta rodziców, karty podarunkowe konkretnych platform i ustawienia rodzinne w sklepach. Dla rodziców oznacza to więcej kontroli, a dla wydawców gier konieczność przemyślenia ścieżek płatności dla najmłodszych klientów.

Na co patrzeć w najbliższych miesiącach

Szczegóły zależą od standardów technicznych AMLA oraz od praktyki polskich organów nadzoru. Warto obserwować trzy sygnały: komunikaty wydawców voucherów o zmianach regulaminów, ewentualne obniżenie limitów kodów kupowanych za gotówkę oraz to, czy duże platformy z grami zaczną ograniczać płatności anonimowymi kodami jeszcze przed lipcem 2027 roku.

Rynek płatności w grach w Polsce i tak zmierza w stronę BLIK-a i kart. AMLR nie zlikwiduje voucherów, ale wyraźnie zawęzi przestrzeń, w której mogą one pozostać anonimowe.